{"id":32235,"date":"2024-08-01T22:47:06","date_gmt":"2024-08-01T15:47:06","guid":{"rendered":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/?p=32235"},"modified":"2024-08-01T22:47:06","modified_gmt":"2024-08-01T15:47:06","slug":"xa-can-vi-thuoc-chua-benh-hau-hong-va-nhieu-cong-dung-khac","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/32235\/","title":{"rendered":"X\u1ea1 can: V\u1ecb thu\u1ed1c ch\u1eefa b\u1ec7nh h\u1ea7u h\u1ecdng v\u00e0 nhi\u1ec1u c\u00f4ng d\u1ee5ng kh\u00e1c\u00a0"},"content":{"rendered":"<p>X\u1ea1 can l\u00e0 v\u1ecb thu\u1ed1c c\u00f3 t\u00ean khoa h\u1ecdc l\u00e0 Belamcanda chinensis (L.) DC thu\u1ed9c h\u1ecd Lay \u01a1n. X\u1ea1 can \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft \u0111\u1ebfn l\u00e0 m\u1ed9t d\u01b0\u1ee3c li\u1ec7u qu\u00fd v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c \u1ee9ng d\u1ee5ng r\u1ea5t nhi\u1ec1u trong c\u00e1c b\u00e0i thu\u1ed1c d\u00e2n gian t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam v\u1edbi c\u00e1c c\u00f4ng d\u1ee5ng nh\u01b0 ch\u1eefa vi\u00eam h\u1ecdng, vi\u00eam amidan, ho nhi\u1ec1u \u0111\u1eddm, kh\u00e0n ti\u1ebfng, h\u1ea1 s\u1ed1t, t\u1eafc tia s\u1eefa. Hi\u1ec7n nay, c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u00e3 ch\u1ee9ng minh \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u t\u00e1c d\u1ee5ng kh\u00e1c nhau c\u1ee7a X\u1ea1 can bao g\u1ed3m c\u1ea3 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng ch\u1ed1ng ung th\u01b0.<\/p>\n<h2><strong>T\u00ecm hi\u1ec3u chung<\/strong><\/h2>\n<h3>T\u00ean g\u1ecdi, danh ph\u00e1p<\/h3>\n<p><strong>T\u00ean Ti\u1ebfng Vi\u1ec7t:<\/strong> X\u1ea1 can.<\/p>\n<p><strong>T\u00ean kh\u00e1c:<\/strong> C\u00e2y r\u1ebb qu\u1ea1t.<\/p>\n<p><strong>T\u00ean khoa h\u1ecdc:<\/strong> Belamcanda chinensis (L.) DC.<\/p>\n<h3>\u0110\u1eb7c \u0111i\u1ec3m t\u1ef1 nhi\u00ean<\/h3>\n<p>X\u1ea1 can l\u00e0 m\u1ed9t lo\u1ea1i th\u00e2n th\u1ea3o s\u1ed1ng l\u00e2u n\u0103m, c\u00f3 th\u00e2n r\u1ec5 m\u1ecdc b\u00f2 m\u00e0u n\u00e2u nh\u1ea1t, ph\u00e2n nhi\u1ec1u nh\u00e1nh. Th\u00e2n c\u00f3 l\u00e1 m\u1ecdc th\u1eb3ng \u0111\u1ee9ng, c\u00f3 th\u1ec3 cao t\u1edbi 1m. L\u00e1 h\u00ecnh m\u00e1c, g\u00e2n song song, d\u00e0i 20 &#8211; 40 cm, r\u1ed9ng 15 &#8211; 20 cm, to\u00e0n b\u1ed9 l\u00e1 x\u1ebfp th\u00e0nh m\u1ed9t m\u1eb7t ph\u1eb3ng v\u00e0 x\u00f2e ra nh\u01b0 c\u00e1i qu\u1ea1t. Hoa c\u00f3 cu\u1ed1ng, bao hoa c\u00f3 6 c\u00e1nh m\u00e0u v\u00e0ng cam \u0111\u1ecf, \u0111i\u1ec3m nh\u1eefng \u0111\u1ed1m t\u00eda, \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh 3 &#8211; 4cm. Qu\u1ea3 nang h\u00ecnh tr\u1ee9ng, c\u00f3 3 van, d\u00e0i 23 &#8211; 25mm, h\u1ea1t xanh \u0111en, h\u00ecnh c\u1ea7u, \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh 5mm.<br \/>\n<img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/xa_can_1_e5aa7f5c42.webp\" alt=\"X\u1ea1 can 1\" \/><i>C\u00e2y x\u1ea1 can trong t\u1ef1 nhi\u00ean<\/i><\/p>\n<h3>Ph\u00e2n b\u1ed1, thu h\u00e1i, ch\u1ebf bi\u1ebfn<\/h3>\n<p>X\u1ea1 can ph\u00e2n b\u1ed1 ch\u1ee7 y\u1ebfu \u1edf v\u00f9ng \u0110\u00f4ng B\u1eafc \u00c1 bao g\u1ed3m c\u00e1c n\u01b0\u1edbc Trung Qu\u1ed1c, Nh\u1eadt B\u1ea3n, Philippine, \u1ea4n \u0110\u1ed9, Tri\u1ec1u Ti\u00ean, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 Vi\u1ec7t Nam. X\u1ea1 can m\u1ecdc hoang kh\u1eafp n\u01a1i \u1edf Vi\u1ec7t Nam, c\u00f3 nhi\u1ec1u t\u1ea1i L\u1ea1ng S\u01a1n, L\u00e0o Cai, V\u0129nh Ph\u00fac, H\u00e0 N\u1ed9i, Ninh Binh, Thanh Ho\u00e1, Ngh\u1ec7 An, Th\u1eeba Thi\u00ean Hu\u1ebf, Th\u00e0nh ph\u1ed1 H\u1ed3 Ch\u00ed Minh, C\u1ea7n Th\u01a1, c\u00f3 khi \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ed3ng l\u00e0m c\u1ea3nh.<\/p>\n<p>X\u1ea1 can \u0111\u01b0\u1ee3c thu ho\u1ea1ch v\u00e0o \u0111\u1ea7u m\u00f9a xu\u00e2n, khi c\u00e2y m\u1edbi n\u1ea3y m\u1ea7m ho\u1eb7c cu\u1ed1i thu, khi l\u00e1 kh\u00f4 h\u00e9o. Thu h\u00e1i b\u1eb1ng c\u00e1ch l\u1ea5y th\u00e2n r\u1ec5, lo\u1ea1i b\u1ecf r\u1ec5 con v\u00e0 t\u1ea1p ch\u1ea5t, r\u1eeda s\u1ea1ch b\u1eb1ng c\u00e1ch ng\u00e2m trong n\u01b0\u1edbc 2 &#8211; 3 gi\u1edd, \u1ee7 m\u1ec1m, th\u00e1i l\u00e1t nh\u1ecf \u0111em ph\u01a1i ho\u1eb7c s\u1ea5y kh\u00f4 m\u00e0 d\u00f9ng d\u1ea7n.<\/p>\n<p>C\u00f3 hai c\u00e1ch ch\u1ebf bi\u1ebfn ch\u00ednh l\u00e0 d\u00f9ng t\u01b0\u01a1i ho\u1eb7c kh\u00f4. V\u1edbi vi\u1ec7c d\u00f9ng t\u01b0\u01a1i, th\u00e2n r\u1ec5 c\u1ee7a X\u1ea1 can \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1eeda s\u1ea1ch, th\u00e1i th\u00e0nh nh\u1eefng phi\u1ebfn m\u1ecfng, gi\u00e3 v\u1edbi \u00edt mu\u1ed1i \u0111\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng. \u0110\u1ec3 d\u00f9ng kh\u00f4, ng\u00e2m n\u01b0\u1edbc g\u1ea1o m\u1ed9t hai ng\u00e0y cho m\u1ec1m, v\u1edbt ra r\u1eeda s\u1ea1ch, sau \u0111\u00f3 th\u00e1i m\u1ecfng \u0111em ph\u01a1i ho\u1eb7c s\u1ea5y kh\u00f4, khi d\u00f9ng th\u00ec m\u00e0i th\u00e0nh b\u1ed9t trong b\u00e1t nh\u00e1m, u\u1ed1ng v\u1edbi n\u01b0\u1edbc.<br \/>\n<img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/xa_can_3_46de9bf1fe.webp\" alt=\"X\u1ea1 can 2\" \/><i>X\u1ea1 can sau khi \u0111em ph\u01a1i ho\u1eb7c s\u1ea5y kh\u00f4<\/i><\/p>\n<h3>B\u1ed9 ph\u1eadn s\u1eed d\u1ee5ng<\/h3>\n<p>B\u1ed9 ph\u1eadn th\u01b0\u1eddng s\u1eed d\u1ee5ng l\u00e0 th\u00e2n r\u1ec5, v\u1edbi t\u00ean khoa h\u1ecdc l\u00e0 Rhizoma Belamcandae.<\/p>\n<h2><strong>Th\u00e0nh ph\u1ea7n ho\u00e1 h\u1ecdc<\/strong><\/h2>\n<p>Th\u00e2n r\u1ec5 X\u1ea1 can c\u00f3 ch\u1ee9a flavonoid, isoflavonoid (tectorigenin, tectoridin, irigenin), stilben, benzoquinone, xanthon v\u00e0 triterpenoid.<\/p>\n<p>Ngo\u00e0i ra, ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00e3 chi\u1ebft ra \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t s\u1ed1 ch\u1ea5t glucozit g\u1ecdi l\u00e0 belamcandin, iridin, shekanin.<\/p>\n<h2><strong>C\u00f4ng d\u1ee5ng<\/strong><\/h2>\n<h3>Theo y h\u1ecdc c\u1ed5 truy\u1ec1n<\/h3>\n<p>Theo \u0110\u00f4ng y, th\u00e2n r\u1ec5 X\u1ea1 can c\u00f3 v\u1ecb \u0111\u1eafng, t\u00ednh h\u00e0n, h\u01a1i \u0111\u1ed9c, v\u00e0o hai kinh Can v\u00e0 Ph\u1ebf. C\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng thanh nhi\u1ec7t gi\u1ea3i \u0111\u1ed9c, t\u00e1n huy\u1ebft, gi\u00e1ng Ph\u1ebf kh\u00ed h\u00f3a \u0111\u1eddm b\u00ecnh suy\u1ec5n, l\u1ee3i ni\u1ec7u, ti\u00eau th\u0169ng, s\u00e1t tr\u00f9ng.<\/p>\n<p>X\u1ea1 can l\u00e0 m\u1ed9t lo\u1ea1i thu\u1ed1c qu\u00fd ch\u1eefa b\u1ec7nh v\u1ec1 h\u1ea7u h\u1ecdng, ngo\u00e0i ra c\u00f2n l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ecb thu\u1ed1c ch\u1eefa s\u1ed1t, \u0111au h\u1ecdng, \u0111\u1ea1i ti\u1ec3u ti\u1ec7n kh\u00f4ng th\u00f4ng, s\u01b0ng v\u00fa, t\u1eafc tia s\u1eefa, th\u1ed1ng kinh. C\u00f3 n\u01a1i c\u00f2n d\u00f9ng ch\u1eefa r\u1eafn c\u1eafn.<\/p>\n<p>Ch\u1ee7 tr\u1ecb: Vi\u00eam h\u1ecdng, vi\u00eam amidan, ho nhi\u1ec1u \u0111\u1eddm, kh\u00e0n ti\u1ebfng, ngo\u00e0i ra c\u00f2n d\u00f9ng ch\u1eefa s\u1ed1t, t\u1eafc tia s\u1eefa, \u0111au b\u1ee5ng kinh.<br \/>\n<img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/xa_can_5_58a3c261cf.webp\" alt=\"X\u1ea1 can 3\" \/><i>X\u1ea1 can l\u00e0 m\u1ed9t lo\u1ea1i thu\u1ed1c qu\u00fd ch\u1ee7 tr\u1ecb b\u1ec7nh v\u1ec1 h\u1ea7u h\u1ecdng<\/i><\/p>\n<h3>Theo y h\u1ecdc hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i<\/h3>\n<p><strong>Trong \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb ch\u1ed1ng oxy h\u00f3a v\u00e0 b\u1ea3o v\u1ec7 t\u1ebf b\u00e0o<\/strong><\/p>\n<p>C\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u in vitro ch\u1ee9ng minh chi\u1ebft xu\u1ea5t X\u1ea1 can c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng ch\u1ed1ng oxy h\u00f3a hi\u1ec7u qu\u1ea3, t\u00e1c d\u1ee5ng \u1ee9c ch\u1ebf nhi\u1ec1u lo\u1ea1i n\u1ea5m da, ch\u1ed1ng virus h\u00f4 h\u1ea5p. Ngo\u00e0i ra, c\u00f2n c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng b\u1ea3o v\u1ec7 t\u1ebf b\u00e0o th\u00f4ng qua ch\u1ed1ng l\u1ea1i t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng t\u1ebf b\u00e0o, gi\u1ea3m c\u00e1c lo\u1ea1i oxy h\u00f3a ph\u1ea3n \u1ee9ng n\u1ed9i b\u00e0o.<\/p>\n<p><strong>Trong \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb kh\u00e1ng vi\u00eam<\/strong><\/p>\n<p>M\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0o n\u0103m 2010 \u0111\u00e3 ch\u1ee9ng minh \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebft xu\u1ea5t t\u1eeb X\u1ea1 can c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng kh\u00e1ng vi\u00eam th\u00f4ng qua \u1ee9c ch\u1ebf c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 ho\u1ea1i t\u1eed kh\u1ed1i u v\u00e0 c\u00e1c cytokine g\u00e2y vi\u00eam th\u00f4ng qua \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh con \u0111\u01b0\u1eddng MAPK JNK v\u00e0 p38.<\/p>\n<p><strong>Trong \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb kh\u00e1ng khu\u1ea9n<\/strong><\/p>\n<p>Trong th\u00ed nghi\u1ec7m in vitro, chi\u1ebft xu\u1ea5t th\u00e2n r\u1ec5 c\u00e2y X\u1ea1 can c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng \u1ee9c ch\u1ebf c\u00e1c ch\u1ee7ng vi khu\u1ea9n nh\u01b0 li\u00ean c\u1ea7u tan m\u00e1u, tr\u1ef1c khu\u1ea9n ho g\u00e0, Bacillus subtilis, t\u1ee5 c\u1ea7u v\u00e0ng, Shigella dysenteriae. T\u00e1c d\u1ee5ng \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb c\u00e1c b\u1ec7nh nhi\u1ec5m tr\u00f9ng \u0111\u01b0\u1eddng h\u00f4 h\u1ea5p tr\u00ean nh\u01b0 \u0111au h\u1ecdng v\u00e0 vi\u00eam amidan.<br \/>\n<img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/xa_can_6_cc65ca5868.webp\" alt=\"X\u1ea1 can 4\" \/><i>Chi\u1ebft xu\u1ea5t th\u00e2n r\u1ec5 c\u00e2y X\u1ea1 can c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng \u1ee9c ch\u1ebf c\u00e1c ch\u1ee7ng vi khu\u1ea9n x\u00e2m nh\u1eadp v\u00e0o c\u01a1 th\u1ec3<\/i><br \/>\n<strong>Trong \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb ch\u1ed1ng ung th\u01b0<\/strong><\/p>\n<p>M\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0o n\u0103m 2012 t\u1eeb d\u1ecbch chi\u1ebft ethyl acetate trong th\u00e2n r\u1ec5 c\u00e2y X\u1ea1 can cho th\u1ea5y ho\u1ea1t t\u00ednh ch\u1ed1ng ung th\u01b0 cao h\u01a1n c\u00e1c d\u1ecbch chi\u1ebft kh\u00e1c, t\u1eeb \u0111\u00f3 ph\u00e2n l\u1eadp \u0111\u01b0\u1ee3c 18 h\u1ee3p ch\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e1c \u0111\u1ecbnh l\u00e0 \u03b2- sitosterol, dausterol, quercetin, kaempferol, axit shikimic, axit gallic, axit ursolic, betulin, axit betulonic, betulone, tetoridin, iris florentina, 4\u2032,5,6-trihydroxy-7- methoxyisoflavone, tectorigenin, irilins A, iridin, irigenin v\u00e0 iristectongenin A.<\/p>\n<p>T\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c h\u1ee3p ch\u1ea5t \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1eed nghi\u1ec7m v\u1ec1 ho\u1ea1t t\u00ednh ch\u1ed1ng ung th\u01b0 t\u1eeb chi\u1ebft xu\u1ea5t ethyl acetate c\u1ee7a r\u1ec5 c\u00e2y X\u1ea1 can th\u1ec3 hi\u1ec7n ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng ch\u1ed1ng t\u0103ng sinh c\u00e1c d\u00f2ng t\u1ebf b\u00e0o ung th\u01b0 bi\u1ec3u m\u00f4 \u1edf ng\u01b0\u1eddi th\u00f4ng qua ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng g\u00e2y ch\u1ebft theo chu tr\u00ecnh nh\u01b0 ung th\u01b0 v\u00fa, ung th\u01b0 gan, ung th\u01b0 bi\u1ec3u m\u00f4 tuy\u1ebfn ti\u1ec1n li\u1ec7t, ung th\u01b0 bi\u1ec3u m\u00f4 d\u1ea1 d\u00e0y v\u00e0 b\u1ec7nh b\u1ea1ch c\u1ea7u t\u1ebf b\u00e0o T. Trong \u0111\u00f3, axit betulinic cho th\u1ea5y ho\u1ea1t t\u00ednh ch\u1ed1ng ung th\u01b0 \u0111\u00e1ng k\u1ec3 nh\u1ea5t.<br \/>\n<img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/xa_can_7_9f7b2cc05a.webp\" alt=\"X\u1ea1 can 5\" \/><i>Chi\u1ebft xu\u1ea5t X\u1ea1 can c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng ch\u1ed1ng t\u0103ng sinh c\u00e1c d\u00f2ng t\u1ebf b\u00e0o ung th\u01b0 bi\u1ec3u m\u00f4 \u1edf ng\u01b0\u1eddi<\/i><\/p>\n<h2><strong>Li\u1ec1u d\u00f9ng &amp; c\u00e1ch d\u00f9ng<\/strong><\/h2>\n<p>X\u1ea1 can l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ecb thu\u1ed1c qu\u00fd trong \u0110\u00f4ng y, c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng thanh nhi\u1ec7t gi\u1ea3i \u0111\u1ed9c, ti\u00eau vi\u00eam, ti\u00eau \u0111\u00e0m. N\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u1ec3 \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb nhi\u1ec1u b\u1ec7nh, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 c\u00e1c ch\u1ee9ng b\u1ec7nh v\u1ec1 h\u1ea7u h\u1ecdng. Li\u1ec1u d\u00f9ng c\u1ee7a X\u1ea1 can dao \u0111\u1ed9ng t\u1eeb 3 &#8211; 6g d\u01b0\u1edbi d\u1ea1ng thu\u1ed1c s\u1eafc ho\u1eb7c 10 &#8211; 20g r\u1ec5 t\u01b0\u01a1i gi\u00e3. Ngo\u00e0i ra, X\u1ea1 can c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u00e0o ch\u1ebf d\u01b0\u1edbi d\u1ea1ng thu\u1ed1c b\u1ed9t ho\u1eb7c vi\u00ean ng\u1eadm, u\u1ed1ng.<\/p>\n<p>N\u00ean s\u1eed d\u1ee5ng d\u01b0\u1edbi h\u01b0\u1edbng d\u1eabn c\u1ee7a B\u00e1c s\u0129 Y h\u1ecdc c\u1ed5 truy\u1ec1n thay v\u00ec t\u1ef1 s\u1eed d\u1ee5ng.<\/p>\n<h2><strong>B\u00e0i thu\u1ed1c kinh nghi\u1ec7m<\/strong><\/h2>\n<p><strong>B\u00e0i thu\u1ed1c ch\u1eefa t\u1eafc c\u1ed5 h\u1ecdng, \u0103n u\u1ed1ng kh\u00f4ng th\u00f4ng<\/strong><\/p>\n<p>Chu\u1ea9n b\u1ecb: X\u1ea1 can 4g, Ho\u00e0ng c\u1ea7m 2g, Sinh cam th\u1ea3o 2g, C\u00e1t c\u00e1nh 2g.<\/p>\n<p>Th\u1ef1c hi\u1ec7n: C\u00e1c v\u1ecb t\u00e1n nh\u1ecf, h\u00f2a tan v\u1edbi n\u01b0\u1edbc \u0111un s\u00f4i \u0111\u1ec3 ngu\u1ed9i m\u00e0 u\u1ed1ng.<\/p>\n<p><strong>B\u00e0i thu\u1ed1c ch\u1eefa vi\u00eam h\u1ecdng<\/strong><\/p>\n<p>Chu\u1ea9n b\u1ecb: C\u1ecf nh\u1ecd n\u1ed3i v\u00e0 B\u1ed3 c\u00f4ng anh m\u1ed7i v\u1ecb 20g, th\u00e2n r\u1ec5 c\u00e2y X\u1ea1 can 12g, Kim ng\u00e2n hoa 16g, Cam th\u1ea3o \u0111\u1ea5t 16g, cho t\u1ea5t c\u1ea3 v\u00e0o n\u1ed3i s\u1eafc l\u1ea5y n\u01b0\u1edbc u\u1ed1ng. D\u00f9ng m\u1ed7i ng\u00e0y m\u1ed9t l\u1ea7n, li\u00ean t\u1ee5c trong 3 &#8211; 5 ng\u00e0y.<br \/>\n<img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/xa_can_6_1ecd641ef7.webp\" alt=\"X\u1ea1 can 6\" \/><i>B\u00e0i thu\u1ed1c ch\u1eefa vi\u00eam h\u1ecdng v\u1edbi X\u1ea1 can<\/i><br \/>\n<strong>B\u00e0i thu\u1ed1c ch\u1eefa c\u00e1c tri\u1ec7u ch\u1ee9ng b\u00e1ng b\u1ee5ng to, da \u0111en s\u1ea1m<\/strong><\/p>\n<p>Chu\u1ea9n b\u1ecb: X\u1ea1 can t\u01b0\u01a1i.<\/p>\n<p>Th\u1ef1c hi\u1ec7n: Gi\u00e3 nh\u1ecf X\u1ea1 can t\u01b0\u01a1i, v\u1eaft l\u1ea5y n\u01b0\u1edbc u\u1ed1ng, h\u1ec5 th\u1ea5y l\u1ee3i ti\u1ec3u ti\u1ec7n th\u00ec th\u00f4i.<\/p>\n<p><strong>B\u00e0i thu\u1ed1c \u00f4n Ph\u1ebf h\u00f3a \u0111\u00e0m, ch\u1ec9 kh\u00e1i \u0111\u1ecbnh suy\u1ec5n<\/strong><\/p>\n<p>Chu\u1ea9n b\u1ecb: X\u1ea1 can 12g, Ma ho\u00e0ng 12g, Sinh kh\u01b0\u01a1ng 12g, T\u1eed uy\u1ec3n 12g, Kho\u1ea3n \u0111\u00f4ng hoa 12g, B\u00e1n h\u1ea1 12g, Ng\u0169 v\u1ecb t\u1eed 6g, T\u1ebf t\u00e2n 4g, \u0110\u1ea1i t\u00e1o 3 qu\u1ea3.<\/p>\n<p>th\u1ef1c hi\u1ec7n: S\u1eafc n\u01b0\u1edbc, chia l\u00e0m 3 l\u1ea7n u\u1ed1ng trong ng\u00e0y, u\u1ed1ng \u1ea5m. Ph\u01b0\u01a1ng n\u00e0y c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng ch\u1eefa ho m\u00e0 kh\u00ed ngh\u1ecbch l\u00ean, trong h\u1ecdng c\u00f3 n\u01b0\u1edbc kh\u00f2 kh\u00e8 nh\u01b0 g\u00e0 k\u00eau.B\u00e0i thu\u1ed1c n\u00e0y c\u00f3 t\u00ean l\u00e0 X\u1ea1 can Ma ho\u00e0ng thang n\u1eb1m trong cu\u1ed1n Kim Qu\u1ef9 Y\u1ebfu L\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Tr\u1ecdng C\u1ea3nh.<\/p>\n<p><strong>B\u00e0i thu\u1ed1c tr\u1ecb h\u1ecdng s\u01b0ng \u0111au <\/strong>Chu\u1ea9n b\u1ecb: X\u1ea1 can 20g.Th\u1ef1c hi\u1ec7n: X\u1ea1 can th\u00e1i nh\u1ecf, s\u1eafc v\u1edbi 1,5 ch\u00e9n n\u01b0\u1edbc c\u00f2n 8 ph\u00e2n, b\u1ecf b\u00e3, cho \u00edt m\u1eadt v\u00e0o v\u00e0 u\u1ed1ng.B\u00e0i thu\u1ed1c n\u00e0y c\u00f3 t\u00ean l\u00e0 X\u1ea1 can thang n\u1eb1m trong quy\u1ec3n Th\u00e1nh T\u1ebf T\u1ed5ng L\u1ee5c.<\/p>\n<p><strong>b\u00e0i thu\u1ed1c tr\u1ecb v\u00fa s\u01b0ng m\u1edbi ph\u00e1t<\/strong>Chu\u1ea9n b\u1ecb: X\u1ea1 can, l\u1ef1a lo\u1ea1i g\u1ed1c gi\u1ed1ng h\u00ecnh con T\u1eb1m n\u1eb1m ch\u1ebft c\u1ee9ng, c\u00f9ng v\u1edbi r\u1ec5 c\u1ecf Huy\u00ean. Th\u1ef1c hi\u1ec7n: T\u00e1n b\u1ed9t, tr\u1ed9n v\u1edbi m\u1eadt, \u0111\u1eafp v\u00e0o<\/p>\n<p><strong>B\u00e0i thu\u1ed1c tr\u1ecb b\u1ea1ch h\u1ea7u<\/strong><\/p>\n<p>X\u1ea1 can 3g, S\u01a1n \u0111\u1eadu c\u0103n 3g, Kim ng\u00e2n hoa 15g, Cam th\u1ea3o 6g. S\u1eafc u\u1ed1ng.<\/p>\n<h2><strong>L\u01b0u \u00fd<\/strong><\/h2>\n<p>M\u1ed9t s\u1ed1 l\u01b0u \u00fd khi s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e2y X\u1ea1 can:<\/p>\n<ul>\n<li>Ch\u00fa \u00fd khi s\u1eed d\u1ee5ng cho ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb d\u1ecb \u1ee9ng ho\u1eb7c qu\u00e1 m\u1eabn v\u1edbi thu\u1ed1c.<\/li>\n<li>Ng\u01b0\u1eddi T\u1ef3 V\u1ecb h\u01b0 h\u00e0n, ph\u1ee5 n\u1eef c\u00f3 thai kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng.<\/li>\n<li>Kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng trong th\u1eddi gian d\u00e0i s\u1ebd khi\u1ebfn cho c\u01a1 th\u1ec3 h\u1ebft s\u1ee9c m\u1ec7t m\u1ecfi, d\u1ec5 b\u1ecb ti\u00eau ch\u1ea3y.<\/li>\n<li>S\u1eed d\u1ee5ng c\u00e2y X\u1ea1 can \u1edf nh\u1eefng c\u01a1 s\u1edf y t\u1ebf, b\u1ec7nh vi\u1ec7n, nh\u00e0 thu\u1ed1c uy t\u00edn \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o ch\u1ea5t l\u01b0\u1ee3ng d\u01b0\u1ee3c li\u1ec7u kh\u00f4ng l\u1eabn t\u1ea1p ch\u1ea5t c\u00f3 h\u1ea1i kh\u00e1c.<\/li>\n<li>D\u00f9ng \u0111\u00fang li\u1ec1u l\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 s\u1ef1 ch\u1ec9 d\u1eabn c\u1ee7a B\u00e1c s\u0129 Y h\u1ecdc c\u1ed5 truy\u1ec1n.<\/li>\n<\/ul>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/xa_can_7_92f205b2fc.webp\" alt=\"X\u1ea1 can 7\" \/><i>Tham kh\u1ea3o \u00fd ki\u1ebfn B\u00e1c s\u0129 Y h\u1ecdc c\u1ed5 truy\u1ec1n tr\u01b0\u1edbc khi d\u00f9ng X\u1ea1 can \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o an to\u00e0n<\/i><br \/>\nX\u1ea1 can l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ea3o d\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng t\u1eeb l\u00e2u v\u1edbi nhi\u1ec1u t\u00e1c d\u1ee5ng kh\u00e1c nhau, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t trong vi\u1ec7c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb y\u1ebft h\u1ea7u s\u01b0ng \u0111au, \u0111\u1eddm ngh\u1eb9n \u1edf c\u1ed5, vi\u00eam amidan. Tuy nhi\u00ean, vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng n\u00ean tu\u00e2n theo ch\u1ec9 d\u1eabn c\u1ee7a B\u00e1c s\u0129 Y h\u1ecdc c\u1ed5 truy\u1ec1n, v\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i ai c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng v\u1ecb thu\u1ed1c X\u1ea1 can. Vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng thu\u1ed1c theo h\u01b0\u1edbng d\u1eabn m\u1edbi mang l\u1ea1i hi\u1ec7u qu\u1ea3 \u0111\u1ed1i v\u1edbi m\u1ed7i b\u1ec7nh l\u00fd kh\u00e1c nhau, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi tr\u00e1nh g\u1eb7p c\u00e1c t\u00e1c d\u1ee5ng ph\u1ee5 kh\u00f4ng mong mu\u1ed1n khi s\u1eed d\u1ee5ng thu\u1ed1c kh\u00f4ng \u0111\u00fang ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>X\u1ea1 can l\u00e0 v\u1ecb thu\u1ed1c c\u00f3 t\u00ean khoa h\u1ecdc l\u00e0 Belamcanda chinensis (L.) DC thu\u1ed9c h\u1ecd Lay \u01a1n. X\u1ea1 can \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft \u0111\u1ebfn l\u00e0 m\u1ed9t d\u01b0\u1ee3c li\u1ec7u qu\u00fd v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c \u1ee9ng d\u1ee5ng r\u1ea5t nhi\u1ec1u trong c\u00e1c b\u00e0i thu\u1ed1c d\u00e2n gian t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam v\u1edbi c\u00e1c c\u00f4ng d\u1ee5ng nh\u01b0 ch\u1eefa vi\u00eam h\u1ecdng, vi\u00eam amidan, ho nhi\u1ec1u [&#8230;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":32243,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32235"}],"collection":[{"href":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=32235"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32235\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":32251,"href":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32235\/revisions\/32251"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-json\/wp\/v2\/media\/32243"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=32235"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=32235"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=32235"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}